Türkmenistan'da dijitalleşme ve devlet hizmetlerinin elektronik formata geçirilmesi yönünde yürütülen reformlar kapsamında önemli bir adım atıldı. Türkmenistan Adalet Bakanlığı, gerçek ve tüzel kişiler için "Adalat" mevzuat ve hukuki belgeler elektronik veri tabanını çevrim içi (online) olarak erişime açtı.
Vatandaşlar ve kurum-kuruluşlar bu sistemi, bakanlığın resmi internet sitesi (minjust.gov.tm) veya özel bir mobil uygulama aracılığıyla kullanabilirler. Bu modern imkan, Türkmenistan Adalet Bakanı'nın 1 Eylül 2025 tarihinde devlet tarafından tescil edilen 1901 numaralı emri (genelgesi) doğrultusunda tamamen hayata geçirildi.
Sisteme nasıl kayıt olunur ve abonelik ücretleri ne kadardır?
Elektronik veri tabanından yararlanmak isteyen her kullanıcı için kişisel bir abonelik oluşturulur. Giriş aşamaları şu şekildedir:
- Telefon numarası doğrulama: İlk olarak cep telefonu numarası girilir ve telefona gelen 5 haneli doğrulama kodu sisteme yazılır.
- Kişisel bilgiler: Kullanıcı adını, soyadını, baba adını ve pasaport bilgilerini doldurur.
- Abonelik planı seçimi: Kayıt işlemlerinin ardından aşağıdaki abonelik planlarından biri seçilir:
- 1 aylık abonelik – 20 manat
- 3 aylık abonelik – 60 manat
- 6 aylık abonelik – 120 manat
- Ödeme sistemi: Çevrim içi ödemeler "Halkbank", "Senagat" bankası veya "Rysgal" bankasının internet bankacılığı hizmetleri aracılığıyla kolayca gerçekleştirilebilir.
Veri tabanının içeriği ve modern imkanları
"Adalat" elektronik veri tabanı şu anda 13 binden fazla mevzuat ve hukuki belgeyi bünyesinde barındırmaktadır. Bu platformda Türkmenistan Anayasası ve kanunları (kodları), Cumhurbaşkanı kararnameleri ve kararları ile bakanlıklar ve bağlı kuruluşlar tarafından kabul edilen hukuki düzenlemeler yer almaktadır.
- Dönem: Üst düzey hukuki belgeler 1990–2026 yıllarını, kurumsal/bakanlık düzeyindeki belgeler ise 1995 yılından günümüze kadar olan dönemi kapsamaktadır.
- Dil desteği: Belgeler Türkmence ve Rusça dillerinde mevcut olup, okuyuculara her iki dildeki metni aynı anda karşılaştırarak inceleme imkanı tanınmaktadır.
- Arama kolaylığı: İhtiyaç duyulan belge; anahtar kelime, belge adı, kabul edildiği yıl, devlet tescil numarası veya genel hukuki sınıflandırma endeksleri aracılığıyla kısa sürede bulunabilmektedir.
- Önemli ekleme: 2022 yılından bu yana sistemde programın geliştirilmiş yeni bir versiyonu faaliyet göstermektedir. Bu versiyonda kanunlar ve kodlar üzerine bilimsel-pratik açıklamalar, özel bir hukuk sözlüğü ve en son yapılan değişiklik ile eklemeler dikkate alınarak güncellenmiş hukuki belgelerin tam metni yer almaktadır.
Bu dijital sistem, ülkemizin hukuki altyapısının şeffaflığını sağlamada ve halkın hukuk okuryazarlığını artırmada son derece önemli bir araç olacaktır.


