
Ülkemizde yer altı kaynaklarının değerlendirilmesine yönelik geniş kapsamlı çalışmaların yürütülmesi ve sanayiye yönelik işleme tesislerinin düzenli olarak inşa edilip devreye alınması, diğer sektörlerle birlikte kimya sanayisinin hızlı gelişmesi için büyük fırsatlar sunmaktadır. Son yıllarda sektör işletmelerinin modernizasyonu, maddi-teknik altyapının güçlendirilmesi ve çağdaş teknolojilere dayalı yeni üretim tesislerinin faaliyete geçirilmesi yönünde etkili çalışmalar yapılmaktadır.
Geçtiğimiz yıl Sayın Cumhurbaşkanımızın bölgemize gerçekleştirdiği çalışma ziyareti kapsamında, S.A. Niyazov adını taşıyan Türkmenabat Kimya Fabrikasında mineral gübre üretim kompleksinin inşasına hayır duası verilmiştir. Bu sayede tesisin ekonomik göstergeleri artırılmış, yılda 350 bin ton süperfosfat ve 100 bin ton amonyum sülfat üretimi planlanmıştır.
Bu fabrika, ülkemizin en güçlü sanayi kuruluşları arasında yer almaktadır. Bu yıl, üretime başlanmasının 66. yılı kutlanmaktadır. İlk üretim birimi olan sülfürik asit tesisi 1960 yılında faaliyete geçmiştir. 1979 yılına kadar süperfosfat fabrikası olarak bilinen işletme, bu tarihten sonra kimya fabrikası statüsünü almıştır. Bağımsızlık yıllarında ürün çeşitliliğinin artırılması, ekipmanların yenilenmesi, eski tesislerin modernizasyonu ve yenilerinin inşası öncelikli hedefler olmuştur.
Günümüzde fabrika yaklaşık 30 üretim birimi ve bölüme sahip olup, toplam alanı 100 hektarın üzerindedir. Son yıllarda üretim tesislerinin yenilenmesi ve ürün kalitesinin artırılması yönünde başarılı çalışmalar yürütülmektedir. 2016 yılında Kahraman Arkadag’ın hayır duasıyla, dünya standartlarına uygun yeni bir sülfürik asit üretim tesisi devreye alınmıştır. Japonya’nın ileri teknolojileriyle donatılan bu tesisin yıllık kapasitesi 500 bin tondur ve fabrikanın üretim gücünü önemli ölçüde artırmıştır.
Ana üretim birimlerinin yanı sıra bakım-onarım, mekanik ve inşaat, ölçüm-kontrol ve otomasyon, ısı ve enerji, iletişim, elektrik, su ve kanalizasyon, ulaşım, demiryolu, sağlık, yemekhaneler, seralar ve merkezi teknik kontrol gibi yardımcı birimler kesintisiz çalışmayı sağlamaktadır.
Fabrikanın baş ekonomisti Akmyrat Ovezov’a göre, Cumhurbaşkanımızın ziyareti sırasında mineral gübre kompleksinin yeni binasının temelinin atılması önemli bir olay olmuş ve fabrikanın 65. yılının kutlandığı üretim yılındaki emek başarılarına güçlü bir ivme kazandırmıştır. Geçen yıl 151.600 ton süperfosfat ve 311.600 ton sülfürik asit üretilmiştir. Bu yüksek başarılarda her bir kimya çalışanının payı bulunmaktadır.
Güçlü Devletin Yeni Döneminin Dirilişi çağında, en ileri yenilikçi teknolojilere dayanan ve sanayide dijital sistemlerin yaygın biçimde uygulanması, yeni ekonomik ilerlemelerin teminatıdır. Sanayi kuruluşlarının dijitalleştirilmesi, gelecekteki hedefleri belirleyen stratejik bir teknolojik adımdır.
Keywords