Her Derde Deva Unaş

Unaş, Türkmen milli yemekleri arasında en seçkin olanlardan biri kabul edilir. Bu yemeğin tıbbi açıdan da önemi oldukça büyüktür. 100 gram unaşın toplam kalorisi 322'ye eşittir. Unaşın içeriğine giren her bir ürün ayrı ayrı ele alındığında bile insan sağlığı için ne kadar faydalı olduğu görülebilir.

Unaşa katılan kırmızı acı biber iştah açar, yemeğin sindirilmesine ve vücut tarafından emilmesine yardımcı olur, kanı sulandırır; ayrıca kalp-damar hastalıklarını ve tümör oluşumlarını önler. Biberin içeriğinde bulunan flavonoidlerden kateşin, hesperetin, rutin ve diğerleri P vitamini grubuna dahil olup, kılcal damarlar üzerinde güçlendirici bir etki yaparlar. Flavonoidler karaciğer hücrelerine iyi gelerek hasarlı dokuların yenilenmesine yardımcı olur, ayrıca safra söktürücü ve idrar söktürücü etkileri de vardır. Kırmızı acı biberdeki kapsaisin, insanın tat alma reseptörlerini etkileyerek endorfin hormonu salgılanmasını sağlar. Bu hormona halk arasında "mutluluk hormonu" da denir. İnsanda rahatlama, sakinleşme ve memnuniyet duygularını uyandırır.

Unaşa katılan ürünlerden bir diğeri de yoğurttur (gatyk). Ev ortamında mayalanarak hazırlanan yoğurdun faydaları çok yüksektir. Yoğurtlu unaş iştah açar ve bağırsak faaliyetlerini iyileştirir. Yoğurdun içeriğinde askorbik asit, A, PP, D ve B grubu vitaminlerin yanı sıra kolin ve beta-karoten bulunur. Ayrıca bünyesinde fosfor, potasyum, bakır, krom, kalsiyum, kükürt ve sodyum gibi mineraller barındırarak vücut organlarının işlevselliğini artırmada, hastalıklara karşı direnç göstermede ve bağışıklığı güçlendirmede etkilidir.

Unaştaki fasulyenin faydası da çok büyüktür. Baklagillerden olan fasulyenin içeriğinde mineral maddelerden alüminyum, bor, potasyum, kalsiyum, magnezyum, bakır, kükürt, fosfor ve demir bulunur. Ayrıca fasulyenin kimyasal yapısı; B grubu vitaminler, E ve K vitaminleri, askorbik asit, folik asit ve insan sağlığı için gerekli olan esansiyel amino asitlerden oluşur. Kandaki glikoz seviyesini düşürür, kalp-damar sistemi hastalıklarını önler, sinir sisteminin çalışmasını düzenler ve metabolizmayı dengeler. Vücuttaki fazla sıvının atılmasına yardımcı olur ve su-tuz dengesini ayarlar. Endokrin sistemine, kemik dokularına, deri, yağ ve ter bezlerinin işleyişine olumlu etki eder. Damar duvarlarında yağ birikmesini önler. Fasulyenin yumuşak lifleri sindirim sürecini hızlandırır ve toksinlerin vücuttan atılmasına yardımcı olur.

Unaşı oluşturan malzemelerin önemi hakkında Kahraman Arkadağımız'ın "Bereketli Türkmen Sofrası" (Bereketli türkmen saçagy) adlı kitabında şöyle denilmektedir: "Elde hazırlanan unaş aynı zamanda diyet yemekleri sınıfına girer. Soğuk algınlığı ve grip durumlarında tüketilir. İştahsızlık zamanlarında kırmızı biberli unaş yenir. Bu yemek aynı zamanda terletici bir araç kabul edilir."

Milli yemeğimiz olan unaşın, insan vücudunu çeşitli iltihaplı hastalıklardan korumada ve bağışıklığı yükseltmede önemi büyüktür. Bu nedenle mevsimsel olarak ortaya çıkan, özellikle de damlacık yoluyla bulaşan hastalıklardan korunmak için; öncelikle aile hekiminize danışarak, vücudun hastalıkla savaşma yeteneğini artıran biberli ve fasulyeli milli yemeğimiz unaşı tüketmenizi tavsiye ederiz.