Almanya Uluslararası İşbirliği Kurumu (GIZ), Orta Asya’daki beş nehir havzasında iklim risklerinin değerlendirilmesine ilişkin sonuçları içeren nihai raporunu yayımladı. Bunlar arasında Türkmenistan’ın önemli su kaynaklarından biri olan Murgap Nehri Havzası da yer alıyor.

Araştırma, GIZ’in Orta Asya’da iklim risklerinin yönetilmesine yönelik bölgesel programı kapsamında gerçekleştirildi. Çalışma Murgap, Şahimerdan, Çu, Zerefşan ve Isfaramsay nehirlerinin havzalarını kapsıyor.

Raporda bölge açısından başlıca iklim tehditleri; sel ve taşkınlar, şiddetli yağışların neden olduğu su baskınları, ani su taşkınları, kuraklık, aşırı sıcak hava ve sıcak hava dalgaları ele alınıyor.

İklim risklerinin tarım, su kaynakları, toprak ve arazi kaynakları, ekosistemler ve biyolojik çeşitlilik ile altyapı üzerindeki olası etkileri ayrıca incelendi.

Türkmenistan topraklarında bulunan Murgap Havzası, stratejik öneme sahip su yönetimi bölgelerinden biri olarak özel bir konuma sahip. Beş havzanın her biri için iklim değişikliklerine daha duyarlı bölgeler, ekonomik sektörler ve nüfus grupları belirlendi.

Raporda iklim risklerinin düzenli olarak değerlendirilmesinin, uluslararası, bölgesel ve yerel düzeylerde kalkınma planlarının hazırlanması, kararların alınması ve ilgili mali kaynakların yönlendirilmesi açısından önemli bir araç olduğu belirtiliyor.

Bu yaklaşım, iklim senaryolarının ulusal ve yerel kalkınma stratejilerine entegre edilmesine, su kıtlığı ve kuraklığın önceden tahmin edilmesine ve tarımda ortaya çıkabilecek kayıpların azaltılmasına imkân sağlıyor.

Uzmanlar iklim risklerine uyum sağlamak amacıyla bir dizi önlem öneriyor. Bunlar arasında erken uyarı sistemlerinin oluşturulması, nehir kıyılarının güçlendirilmesi, taşkınlara karşı koruma önlemlerinin artırılması, toprağın korunması, su kaynaklarının verimli kullanılması ve doğal ekosistemlerin yeniden canlandırılması yer alıyor.

Ayrıca yerel uzmanların ve halkın ilgili alanlardaki bilgi düzeylerinin artırılması tavsiye ediliyor. Öneriler ilgili bakanlıklara ve sektörel yönetim kurumlarına, havza kuruluşlarına, bilimsel kurumlara, yerel yönetimlere ve kamu kuruluşlarına yöneltiliyor.

Raporda iklim risklerine karşı önlemlerin geliştirilmesinde yerel halkın, çiftçilerin, su kullanıcılarının, mera işletmeciliği temsilcilerinin, kadınların ve gençlerin aktif katılımının önemi de vurgulanıyor.

Araştırmanın sonuçları, Orta Asya’da su kaynaklarının etkin yönetilmesi ve iklim değişikliğinin etkilerine uyum sağlanması konusunda uzun vadeli planların hazırlanması için bir bilgi temeli oluşturuyor.