Bilimsel ıslah (seleküsyon) aracılığıyla yerel koşullara uygun, yüksek verimli ve kaliteli pamuk çeşitleri yaratmak tarımın önemli kollarından biridir. Türkmenistan'da tarım sektörünü modernize etmek, bilimin başarılarını üretime entegre etmek ve ürünlerin verimliliğini artırmak yönünde geniş kapsamlı çalışmalar yürütülmektedir. Bu doğrultuda pamukçuluk sektörüne de özel bir önem verilmektedir. Yerel toprak ve iklim koşullarına uygun, erkenci, yüksek verimli ve elyaf çıkımı yüksek yeni çeşitlerin geliştirilmesi dönemin acil taleplerinden biridir. Pamukçuluk Bilimsel Araştırma Enstitüsü'nün ıslahatçı bilim insanları bu alanda tutarlı bilimsel araştırmalar yürütmektedirler. Yeni pamuk çeşitlerinin geliştirilmesi, birkaç yıl süren karmaşık ıslah çalışmaları sonucunda gerçekleştirilmektedir. Bu tür bilimsel çalışmalar, üretimin ihtiyaçları göz önünde bulundurularak pamuğun verimliliğini ve elyaf kalitesini artırmayı amaçlamaktadır. Bu tür yeni çeşitlerden biri de orta elyaflı "Ýolöten–54" çeşididir. Bu çeşit, Pamukçuluk Bilimsel Araştırma Enstitüsü'nün birincil ve rekabetçi çeşit testlerinden, Türkmenistan Tarım Bakanlığı'nın tarım ürünleri tohumculuk merkezinde gerçekleştirilen incelemelerden ve üretim denemelerinden başarıyla geçmiştir. "Ýolöten–54" çeşidinin bitkisi özgün morfolojik özellikleri ile dikkat çekmektedir. Bitkinin boyu 90–100 santimetreye ulaşmaktadır. Gövdesi orta kalınlıkta, sağlam ve yatmaya dayanıklıdır. Meyve dalları aşağıdan yukarıya doğru kısalarak bitkiye piramidal bir şekil vermektedir. İlk meyve dalı 4. ve 5. boğumdan çıkmaktadır. Çeşidin yaprakları orta büyüklükte, üç loblu ve koyu yeşil renktedir. Kozaları orta büyüklükte olup 4–5 gözden oluşmaktadır. Kozanın şekli yuvarlak, ucu hafifçe dışarı çıkık ve yüzeyi düzgündür. Gözlerin iyi açılmasının yanı sıra, kozaların yere dökülmeden bitki üzerinde iyi bir şekilde korunması da bu çeşidin önemli özelliklerinden biridir. Bir kozadaki kütlü pamuğun ortalama ağırlığı 5,2 gramdır. Tohumları orta büyüklükte olup üzerinde beyaz hav tabakası bulunmaktadır. 1.000 tohumun ağırlığı 96–100 gram arasındadır. "Ýolöten–54" çeşidinin elyafı beyaz renkli olup tohumdan kolayca ayrılmaktadır. Elyaf çıkımı yüzde 38,2'ye, uzunluğu ise 32–33 milimetreye ulaşmaktadır. Bu göstergeler, çeşidin tekstil endüstrisi için büyük önem taşıyan elyaf özelliklerine sahip olduğunu göstermektedir. Yeni çeşitlerin yaratılması ve üretime kazandırılması, sadece pamuk verimliliğini artırmakla kalmayıp, aynı zamanda tekstil endüstrisini yüksek kaliteli hammadde ile tedarik etmeye de olanak sağlamaktadır. Bu nedenle bilimsel ıslah, tohumculuk ve üretim tecrübesinin uyumlu bir şekilde geliştirilmesi pamukçuluğun gelecekteki gelişiminde önemli bir yer tutmaktadır. "Ýolöten–54" gibi yerel koşullara uyarlanmış yeni çeşitlerin geliştirilmesi, Türkmen pamukçuluğunun bilimsel temel üzerinde geliştiğinin ve tarımsal üretimde yeni olanakların kapı araladığının açık bir örneğidir.