Sönmeyen Desenli Keçeler

Şahnoza Cumaeva, Seýitnazar Seýdi Türkmenistan Devlet Pedagoji Enstitüsü öğretmeni ve ilk kadınlar örgütünün aktif üyesi şöyle anlatıyor: Keçe, ulusal zanaatın en güzel örneklerinden biri olarak eski zamanlarda ortaya çıkmıştır. Halk günlük yaşamında keçe ve keçe ürünlerini aktif şekilde kullanmıştır. M.Ö. V. yüzyılda yaşamış Yunan tarihçi Herodot da bunu kaydetmiştir.

Keçelerin tarihi eski, üretim yöntemi ise benzersiz ve etkileyicidir. Her keçe şekli, boyutu, kalitesi ve desenleriyle ayırt edilir. Keçe sadece koyun yününden yapılır. Bahar yünü uzun ve yumuşaktır.

Atalarımız keçeyi hazırlamadan önce yünü temizlemiş ve doğal boyalarla renklendirmiştir. Bahar yünü rengi iyi tutar ve genellikle süsleme amacıyla kullanılır. Amu Derya (Jeýhun) bölgesinde keçelerde genellikle şu desenler görülür: «tärimgözenek», «tazyguýruk», «çarhypelek», «buruk», «sekizkeşde».

Keçeyi açmak için sabun uygulanır. Bu işlem keçeyi sağlam ve güzel yapar. Keçe serilecek zemin düz olmalıdır. Önce ince liflerle desen çizilir, sonra kalın liflerle doldurulur. İşlem tamamlandıktan sonra kenarlar düzeltilir ve içeri hava girmemesi sağlanır. Hazır keçe su ile ıslatılarak 1–2 saat çekilir. Lifler gevşediğinde keçe hazır olur. İşlem boyunca su dökülmeli ve el ile bastırılmalıdır. Sıcak havada yapılan keçe kaliteli olur. Yün sağlık için de faydalıdır.