Türkmenistan'ın İnsan Hakları Alanındaki Uluslararası Yükümlülüklerinin ve Uluslararası İnsancıl Hukukun Yerine Getirilmesini Sağlamaya Yönelik Kurumlar Arası Komisyon Toplantısı

Dün Dışişleri Bakanlığında, Türkmenistan'ın insan hakları alanındaki uluslararası yükümlülüklerinin ve uluslararası insancıl hukukun yerine getirilmesini sağlamaya yönelik kurumlar arası komisyonun olağan toplantısı yapıldı. Toplantıya Meclis, bakanlıklar ve ilgili kamu kurumları ile sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katıldı. Gündem doğrultusunda, komisyon tarafından geçen yıl boyunca yürütülen çalışmaların sonuçlarına ilişkin rapor dinlendi ve gelecekteki görevler tartışıldı. Ülkemizin sürdürülebilir sosyo-ekonomik kalkınması, ulusal hukuk sisteminin geliştirilmesi ve uluslararası hukukun genel kabul görmüş normlarının ulusal mevzuata entegre edilmesiyle yakından bağlantılıdır.

Toplantı katılımcıları, rapor döneminde ülkemizin daha da demokratikleşmesi ve devletin yasama sisteminin güçlendirilmesi yönünde bir dizi önlemin hayata geçirildiğini belirttiler. Tarafsız Türkmenistan barış, güvenlik, insan ve vatandaş refahından yana tavır almaktadır. Uluslararası iş birliğinin önemli alanlarından biri de insan haklarını güvence altına almaya yönelik hukuki ve kurumsal-pratik tedbirler bütünüyle ilgilidir. Toplantıda, Devlet Başkanımızın Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 80. oturumu yüksek düzeyli genel kurul toplantısında sunduğu uluslararası girişimlerden doğan görevlerin yerine getirilmesine yönelik çabalar ele alındı. Özellikle, 2028 yılının "Uluslararası Hukuk Yılı" ilan edilmesi teklifi, barışın ve iş birliğinin uluslararası hukuki temellerini güçlendirmede önemli bir adımdır.

Kurumlar arası komisyon üyeleri, ülkenin hukuk sistemini daha da geliştirmek, insan hakları ve insancıl hukukun önceliğine dayalı uluslararası yükümlülükleri yerine getirmek için gelecekteki çalışmaların ana yönleri hakkında raporlar sundular. Konuşmacılar, BM yapıları ve diğer uluslararası kuruluşların temsilcilikleri ile aktif iş birliği kurulmasının önemini vurguladılar. Kurumlar arası komisyon, Türkmenistan'ın insan hakları konusundaki uluslararası yükümlülüklerini yerine getirmeye yönelik kapsamlı çalışmalar yürütmektedir. Ülkede gerçekleştirilen demokratik reformların temel göstergeleri, halkın mutlu ve müreffeh bir yaşam sürmesi için onurlu koşullar yaratmak, vatandaşların anayasal hak ve özgürlüklerini güvence altına almaktır.

Vatanımızın sosyo-ekonomik kalkınmasına yönelik programlarda, vatandaşların onurlu bir çalışma ortamına sahip olması için somut stratejik görevler belirlenmiştir. Bu görevlerin etkin bir şekilde yerine getirilmesinde, mülkiyet biçimine bakılmaksızın tüm işletmelerde emeğin yenilikçi bir temelde organize edilmesi önemlidir. Geliştirmenin öncelikli alanı olarak iş organizasyonu ve iş güvenliği öne çıkmaktadır. Tüm bunlar, vatandaşların entelektüel yeteneklerini etkili bir şekilde hayata geçirmeleri için emeğin bilimsel ve yenilikçi bir temelde düzenlenmesine yöneliktir. Bu bağlamda Türkmenistan, Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) ile çok taraflı sözleşmeler çerçevesinde onurlu çalışma koşullarının sağlanması ve çalışma ilişkilerinin tüm taraflarının haklarının korunması konusunda ilgili çalışmaları yürütmektedir. Bu doğrultuda, Uluslararası Çalışma Örgütü ile iş birliğine ilişkin "Yol Haritası"nda öngörülen görevlerin yerine getirilmesine devlet kurumlarının ve sivil toplum kuruluşlarının aktif katılımı hedeflenmektedir.

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları, sürdürülebilir sosyo-ekonomik kalkınma ve çevrenin korunması yolundaki ortak eylemler bütününü içermektedir. İnsan haklarıyla doğrudan bağlantılı görevleri kapsayarak, Türkmenistan'ın BM yapıları ve diğer uluslararası kuruluşlarla aktif iş birliği yapması için imkanlar oluşturmaktadır. Kurumlar arası komisyon toplantısı katılımcıları; toplumsal cinsiyet eşitliği, anne ve çocuk sağlığının korunması, gençlik politikası, dijitalleşme, ekoloji gibi alanlarda uluslararası yapılarla ortak projelerin başarıyla uygulandığını belirttiler. Bu noktada gençler arasında sağlıklı yaşam tarzının teşvik edilmesi; onların vatanseverlik, çalışkanlık, yüksek ahlak ve vatandaşlık sorumluluğu ruhuyla eğitilmesi önemli bir görevdir.

Kurumlar arası komisyon toplantısı katılımcıları, uluslararası insancıl hukuk alanında uluslararası kuruluşlarla iş birliğini geliştirmeye yönelik ulusal planların ve kapsamlı görevlerin uygulanmasını tartıştılar. Ayrıca Türkmenistan'ın çocuk haklarını koruma konusundaki uluslararası yükümlülüklerini yerine getirmeye sorumlu bir yaklaşımla yaklaştığı vurgulandı. Bu alanda, Gurbanguly Berdimuhamedov adındaki Bakıma Muhtaç Çocuklara Yardım Hayır Vakfı'nın yürüttüğü çalışmalar ayrı bir yere sahiptir.

Toplantıda, BM uluslararası belgeleri uyarınca ulusal raporların ve incelemelerin hazırlanması, insan haklarının korunmasında ileri deneyimlerin incelenmesine yönelik düzenli olarak düzenlenen forum ve tartışmaların önemine özel vurgu yapılarak, diğer bir dizi konu daha ele alındı.