Turkmaniston va Rossiyaning qo‘shma Marg‘iyona arxeologik ekspeditsiyasi qadimiy Go‘nurtepa vohasida navbatdagi qazishma mavsumini yakunladi. Ushbu mavsum ikki mamlakat mutaxassislari o‘rtasidagi amaliy ilmiy hamkorlikning ikki yillik tanaffusdan so‘ng qayta tiklangani bilan ham ahamiyatli bo‘ldi.

Bu yil tadqiqotchilar Marg‘ush mamlakati — Baqtriya-Marg‘iyona arxeologik majmuasiga mansub qadimiy manzilgohlarning tuzilishini o‘rganishga alohida e’tibor qaratdilar. Qazishma ishlari Go‘nur-20 va Go‘nur-27 yodgorliklarida olib borildi. Rossiya Fanlar akademiyasining Etnologiya va antropologiya instituti ma’lumotlariga ko‘ra, olimlar qadimiy manzilgohlarning chegaralarini aniqlash, shuningdek, qadimgi o‘choqlar va pechlarni o‘rganishga muvaffaq bo‘ldilar. Topilmalar orasida bronza va tosh muhrlar, sopol buyumlar, dehqonchilik hamda yog‘ochga ishlov berishda qo‘llanilgan noyob asboblar — kesgichlar va o‘yuvchi asboblar ham bor.

Mavsumning eng muhim kashfiyotlaridan biri Go‘nurtepada ilgari uchramagan ko‘p qatlamli qabriston majmuasining aniqlanishi bo‘ldi. Ekspeditsiya rahbari, Rossiya Fanlar akademiyasi Etnologiya va antropologiya institutining bosh ilmiy xodimi Nadejda Dubovaning TASS axborot agentligiga bergan ma’lumotiga ko‘ra, arxeologlar ilk bor ketma-ket joylashgan beshta qabrdan iborat yaxlit majmuani topdilar.

Qabrlar turli davrlarda bosqichma-bosqich barpo etilgani aniqlangan. Dastlab bu yerga ikki nafar katta yoshli kishi, keyinroq esa bir bola dafn etilgan. Arxeologik topilmalarning eng ko‘pi aynan bolaning qabridan aniqlangan. Topilgan barcha buyumlar saqlash uchun Turkmaniston muzeylariga topshirildi.

Qazishma mavsumining yana bir muhim voqeasi Kopetdog‘ etagidagi Ulug‘tepa yodgorligida faoliyat yuritayotgan Fransiya arxeologik missiyasi mutaxassislarining Go‘nurtepaga tashrifi bo‘ldi. Xalqaro mutaxassislar guruhi turkmanistonlik va rossiyalik hamkasblari bilan miloddan avvalgi III–II ming yilliklardagi qadimiy ko‘chish yo‘llari, savdo yo‘nalishlari hamda bronza ishlab chiqarish texnologiyalari haqida fikr almashdi.

Loyihaning navbatdagi bosqichida, 2026-yilda, aniqlangan topilmalarni mamlakat muzeylarida laboratoriya sharoitida o‘rganish rejalashtirilgan. Qoraqumda yangi dala arxeologik qazishmalarini esa 2027-yil bahorida o‘tkazish mo‘ljallangan.