Magtymg‘uli Pirog‘iyga bag‘ishlangan yangi “Arzyman” badiiy filmi

Sharqning buyuk shoiri va mutafakkiri, turkman mumtoz adabiyotining asoschisi Magtymg‘uli Pirog‘iyning taqdiri va merosi inson qalbida abadiy o‘rin egallab, san’at ustalarini yangi ijodiy asarlar yaratishga ilhomlantirib kelmoqda.

2024 yilda Magtymg‘uli Pirog‘iyning tavallud topganiga 300 yil to‘lishi nafaqat Turkmanistonda, balki xalqaro miqyosda ham keng nishonlandi. Yubiley tadbirlari doirasida dunyoning turli burchaklarida ko‘rgazmalar, filmlar premyeralari va madaniy tadbirlar tashkil etildi. Bugun esa o‘tgan yubiley yili buyuk mutafakkir shaxsiga bo‘lgan qiziqishning yakuni emas, balki yangi bosqichi bo‘lganini yaqqol ko‘rish mumkin. “Mekanfilm” studiyasi asoschisi, rejissyor va ssenariy muallifi Charyyor Seyidov o‘zining yangi “Arzyman” nomli badiiy filmida shoir taqdiriga bo‘lgan o‘z qarashlarini taqdim etadi.

Hozirgi paytda filmning montaj ishlari davom etmoqda. Muallifning ta’kidlashicha, ushbu film tan olingan mumtoz shoir haqidagi monumental asargina emas, balki kelajakdagi mutafakkirning bolalik olamiga, uning ilk shakllanish manbalariga bag‘ishlangan ta’sirli sayohatdir. Tomoshabinlar bo‘lajak shoirni qishloq bolalari orasida, yaylovlarda chorva boqib yurganida va bolalikka xos dastlabki qiyinchiliklarni yengib o‘tayotgan pallalarda ko‘radilar.

Filmni yaratish jarayonida Charyyor Seyidov avval tarixiy manbalar va arxiv materiallarini o‘rgandi, so‘ngra Balkan viloyatiga — Magtymg‘uli Pirog‘iyning tug‘ilgan joyi bo‘lgan afsonaviy Gerkez qishlog‘iga safar qildi.

Suratga olish ishlari Kichik Balkan tog‘larining go‘zal manzaralari orasida, buyuk shoir qadam bosgan so‘qmoqlarda amalga oshirildi. Zarur sahnalarni olish uchun rejissyor hatto quyosh nuri zo‘rg‘a tushadigan g‘orlarga ham kirib ko‘rdi. Aynan ana shu noyob sukunatda, buloq tomchilarining sadolari ostida, dunyoni bolalik mehri bilan anglayotgan o‘g‘ilchaning butun olamni hayratga soladigan ilk misralarni qanday tuza boshlaganini ko‘rsatishga muvaffaq bo‘lindi.

— “Arzyman” filmi nomi “orzu qilingan” degan ma’noni anglatadi. Shu bilan birga, bu film ruhiga aylangan milliy cholg‘u asbobimizning ham nomidir, — deydi Charyyor Seyidov.

Muallif g‘oyasiga ko‘ra, musiqa va vizual obrazlar orqali bosh qahramon Gerkezning baland tog‘lari bag‘rida o‘zining abadiy satrlariga singib ketadi: “Magtymg‘uli — turkman tilining ovozi”. Bu ovoz asrlar qa’ridan yangraydi.

Filmda Turkmaniston xalq artisti Ovez Gelenov, Gulnabat Abdullayeva, Mekan Jumabayev va boshqa sahna ustalari ishtirok etadi. Yosh Magtymg‘uli obrazi esa maktab o‘quvchisi Denizxon Abdirahmonovga ishonib topshirilgan. Filmni 27-iyunga — Madaniyat va san’at xodimlari hamda Magtymg‘uli Pirog‘iyning she’riyat kuniga qadar to‘liq yakunlash rejalashtirilmoqda.