Yzmykşir Kalesi: Kuzey Türkmenistan’ın Tarihi ve Kültürel Mirası

Jummuş Çölü’nde, Urgun toprakları arasında, eski Daşoguz bölgesinin mimari eserleri öne çıkıyor: Gutlug Timur Minaresi, Törebeg Hanım, Nejmeddin Kubra, Mahmyt Zamahşar camileri ve Aşık Aydın türbesi. Yapılan araştırmalar, burada ortaya çıkarılan buluntuların atalarımızın ileri düzeyde bir kültüre sahip olduğunu tam olarak kanıtladığını göstermektedir.

Daşoguz vilayetindeki en ünlü tarihi eserlerden biri Yzmykşir Kalesi’dir. Yüzyılların etkisine rağmen, yüksek duvarlarının kalıntıları hâlâ büyüklüğüyle hayran bırakıyor. Kale, Görogly ilçesindeki Yagtylyk ve Yzmykşir köyleri arasında yer almakta olup, yakınında Yzmykşir köyü bulunur.

Tarihî kaynaklar, eskiden “Zamahşar” olarak bilinen bu şehrin bilim, kültür ve ticaret merkezi olduğunu kaydeder. Büyük İpek Yolu üzerinde bulunması, şehrin gelişmesine ve dünya çapında tanınmasına katkıda bulunmuştur. Şehirde kervansaraylar, konaklar, kütüphaneler, köşkler ve camiler bulunmaktaydı. Büyük Selçuklu devleti döneminde Yzmykşir daha da gelişmiştir. Günümüzde Yzmykşir Kalesi devlet tarafından korunan bir tarihi ve kültürel miras olup, her yıl yüzlerce turisti ve tarihçiyi cezbetmektedir. Ülkemizde tarihi eserlerimize ve geçmişin büyük âlimlerine büyük değer verilir, bunların araştırılması, korunması ve dünyaya tanıtılması için sürekli çaba gösterilmektedir.