Amerikalik olimlar COVID-19 virusiga qarshi shakllangan immun xotirani saraton o‘smalariga qarshi kurashish uchun yangi usulga aylantirdi. “PROTEXI” deb nomlangan ushbu texnologiya Celloram Inc. kompaniyasi, Klivlend universitet shifoxonalari va Case Western Reserve universiteti tadqiqotchilari tomonidan ishlab chiqilgan bo‘lib, millionlab insonlar organizmida mavjud bo‘lgan virusga qarshi himoya mexanizmini bevosita saraton hujayralarini yo‘q qilishga yo‘naltiradi.

Odatda saraton hujayralari immun tizimidan yashirinish qobiliyatiga ega. Olimlar ushbu himoya mexanizmini bartaraf etish uchun maxsus shaxsiylashtirilgan dendrit vaksinasidan foydalandilar. Tadqiqot davomida bemor o‘smasining bo‘laklari koronavirusning boshoqsimon oqsili bilan birlashtirilib, immun hujayralariga kiritildi. Organizmga tanish bo‘lgan virus oqsili immun xotirani tezda faollashtirib, yordamchi hujayralarga saraton o‘smalariga to‘g‘ridan-to‘g‘ri hujum qilish signallarini beradi.

Laboratoriya sichqonlarida o‘tkazilgan tajribalarda ushbu platforma melanoma va ko‘krak saratoniga qarshi yuqori samaradorlik ko‘rsatdi. Vaksina nafaqat o‘sma hajmini kamaytirdi, balki kasallikning qayta paydo bo‘lish xavfini kamaytiruvchi uzoq muddatli immun xotirani ham shakllantirdi.

Mutaxassislar hozirda ushbu texnologiyani insonlarda klinik sinovdan o‘tkazishga tayyorgarlik ko‘rmoqda. Dastlab yangi davolash usuli davolash qiyin bo‘lgan saraton turi — sarkomaga chalingan bemorlarda sinab ko‘rilishi rejalashtirilmoqda. An’anaviy vaksinalardan farqli ravishda, ushbu usul milliardlab insonlarda allaqachon mavjud bo‘lgan immun imkoniyatlarga asoslanadi va kelajakda saraton davolash usullarini yanada ommabop qilish imkonini berishi mumkin.