Xitoy Xalq Respublikasining Turkmanistondagi Favqulodda va Muxtor Elchisi Szi Şumin raqamli suverenitet, kiberxavfsizlik va sun’iy intellekt texnologiyalarining hozirgi davrdagi ahamiyatiga bag‘ishlangan maqola bilan chiqish qildi. Diplomatning fikrlari raqamli texnologiyalarning rivojlanishi bilan bog‘liq xalqaro hamkorlikning yangi yo‘nalishlariga hamda Xitoy va Turkmaniston o‘rtasidagi sheriklik imkoniyatlariga qaratilgan.

Elchining ta’kidlashicha, sun’iy intellekt, katta ma’lumotlar va bulutli hisoblashlar kabi ilg‘or texnologiyalar ishlab chiqarish tizimini, kundalik hayotni va xalqaro iqtisodiy munosabatlarni jadal o‘zgartirmoqda. Shu bilan birga, kiberhujumlar, ma’lumotlarning sizib chiqishi, algoritmlardan noto‘g‘ri foydalanish kabi xavflar ham ortib bormoqda.

Maqolaga ko‘ra, shunday sharoitda raqamli rivojlanish barcha mamlakatlar xalqlariga naf keltirishi uchun xalqaro darajada hamkorlikni kuchaytirish muhimdir. Xitoy tomonidan joriy yilning iyul oyida Birlashgan Millatlar Tashkilotining global kiberxavfsizlik bo‘yicha doimiy mexanizmining birinchi yig‘ilishi doirasida raqamli makonni global boshqarish tamoyillari bayon etilgan hujjat taqdim etildi.

Hujjatda har bir davlatning milliy o‘ziga xosliklariga muvofiq raqamli va intellektual texnologiyalarni rivojlantirishning o‘z yo‘lini tanlash huquqiga egaligi ta’kidlanadi. Shuningdek, davlatlarning biron bir tomonni tanlashga majbur etilmasligi va xalqaro raqamli tizimda teng huquqli munosabatni ta’minlash g‘oyalari ilgari suriladi.

Elchining qayd etishicha, raqamli suverenitetning asosiy tamoyillaridan biri davlatlarning suveren tengligidir. Barcha mamlakatlar kiberfazoda teng huquqlarga ega bo‘lishi, xalqaro qoidalarni ishlab chiqishda teng darajada qatnashishi kerak.

Maqolada kiberxavfsizlikni ta’minlash ham alohida muhim yo‘nalish sifatida ko‘rsatiladi. Sun’iy intellekt va kvant texnologiyalari bilan bog‘liq xavflar ortib borayotgan davrda rivojlanish bilan xavfsizlik o‘rtasida muvozanatni saqlash zarurligi qayd etiladi.

Shu bilan birga, raqamli suverenitet xalqaro hamkorlikdan yakkalanib qolishni anglatmasligi ta’kidlanadi. Aksincha, mamlakatlarning mustaqil tanloviga hurmat ko‘rsatgan holda, ma’lumotlar va texnologiyalarning xalqaro darajada erkin va xavfsiz harakatlanishi uchun sharoit yaratish taklif etiladi.

Maqolaning oxirida Xitoyning Turkmaniston va boshqa davlatlar bilan birgalikda kiberfazoda tinchlik va xavfsizlikni mustahkamlashga tayyorligi bildirildi.