Ilmiy seleksiya orqali mahalliy sharoitlarga mos, yuqori hosildor va yuqori sifatli g‘o‘za navlarini yaratish qishloq xo‘jaligining muhim yo‘nalishlaridan biridir. Turkmanistonda qishloq xo‘jaligi sohasini modernizatsiya qilish, fanning yutuqlarini ishlab chiqarishga joriy etish va ekinlar hosildorligini oshirish bo‘yicha keng ko‘lamli ishlar olib borilmoqda. Bu borada paxtachilik tarmog‘iga ham alohida e’tibor qaratilmoqda. Mahalliy tuproq-iqlim sharoitlariga mos keladigan, erta pishadigan, yuqori hosildor va tola chiqishi yuqori bo‘lgan yangi navlarni yaratish davrning muhim talablaridan biridir. Ilmiy-tadqiqot paxtachilik institutining seleksioner olimlari bu yo‘nalishda izchil ilmiy izlanishlar olib bormoqdalar. Yangi g‘o‘za navlarini yaratish bir necha yil davom etadigan murakkab seleksiya ishlari natijasida amalga oshiriladi. Bunday ilmiy ishlar ishlab chiqarish ehtiyojlarini hisobga olgan holda, g‘o‘zaning hosildorligi va tolasining sifatini oshirishga qaratilgandir. Ana shunday yangi navlardan biri o‘rta tolali «Yo‘loten–54» navidir. Ushbu nav Ilmiy-tadqiqot paxtachilik institutining birlamchi va tanlov nav sinovlaridan, Turkmaniston Qishloq xo‘jaligi vazirligining qishloq xo‘jaligi ekinlari urug‘chilik markazida o‘tkazilgan tekshiruvlardan hamda ishlab chiqarish sinovlaridan muvaffaqiyatli o‘tdi. «Yo‘loten–54» navining o‘simligi o‘ziga xos morfologik xususiyatlari bilan ajralib turadi. O‘simlikning bo‘yi 90–100 santimetrga yetadi. Poyasi o‘rta yo‘g‘onlikda, baquvvat va yotib qolishga chidamli bo‘ladi. Hosil shoxlari pastdan yuqoriga qarab qisqarib, o‘simlikka piramida shaklini beradi. Ilk hosil shoxi 4–5-bo‘g‘indan chiqadi. Navning barglari o‘rta kattqlikda, uch bo‘lakli va to‘q yashil rangda bo‘ladi. Ko‘saklari o‘rta kattalikda bo‘lib, 4–5 ta chanqdan iboratdir. Ko‘sakning shakli dumaloq, uchi biroz chiqib turgan va yuzasi tekis. Chanoqlarning yaxshi ochilishi bilan birga, ko‘saklarning yerga to‘kilmasdan, o‘simlikda yaxshi saqlanishi ham bu navning muhim xususiyatlaridan biridir. Bir ko‘sakdagi paxtaning o‘rtacha og‘irligi 5,2 grammga tengdir. Chigitlari o‘rta kattalikda bo‘lib, sirtida oq tuksiz tolalari bor. 1000 ta chigitning og‘irligi 96–100 gramm oralig‘idadir. «Yo‘loten–54» navining tolasi oq rangda bo‘lib, chigitdan oson ajraladi. Tolaning chiqishi 38,2 foizga, uzunligi esa 32–33 millimetrga yetadi. Bu ko‘rsatkichlar navning to‘qimachilik sanoati uchun muhim ahamiyatga ega bo‘lgan tola xususiyatlariga ega ekanligini ko‘rsatadi. Yangi navlarning yaratilishi va ishlab chiqarishga joriy etilishi nafaqat g‘o‘zaning hosildorligini oshirishga, balki to‘qimachilik sanoatini yuqori sifatli xomashyo bilan ta’minlashga ham imkon beradi. Shuning uchun ilmiy seleksiya, urug‘chilik va ishlab chiqarish tajribasining uyg‘un holda rivojlantirilishi paxtachilikning kelgusidagi taraqqiyotida muhim o‘rin egallaydi. «Yo‘loten–54» kabi mahalliy sharoitlarga moslashtirilgan yangi navlarning yaratilishi turkman paxtachiligining ilmiy asosda rivojlanayotganining va qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishida yangi imkoniyatlar ochilayotganining yaqqol namunasidir.