Arterial Gipertoniýa barada bilmelilerimiz

Arterial gipertoniýa, ýa-da giňden tanalýan ady bilen "gan basyşynyň ýokarlanmagy", häzirki zaman saglyk meselesi hökmünde dünýäde üns merkezinde saklanylýar. Häzirki wagtda saglygy goraýyş işgärleri, bu keseliň öňüni almakda yzygiderli ölçegleriň, sagdyn iýmitlenmegiň we gündelik durmuşda hereketliligiň ähmiýetini wagyz edýärler.Arterial gipertoniýa, esasan, 120/80 mm simap sütüni aralygynda sagdyn kabul edilýän gan basyşyndan soň, 130/85 mm simap sütüni we ýokary görkezijiler bilen kesgitlenýär. Ýöne, bu ýagdaýyň ýaramaz ýagdaýa geçişi hasaba alnan wagty, ýokary basyş 140/90 mm simap sütüni we ondan ýokary görkezijilere ýetýär. Bu ýagdaýda, gipertoniýa ýüze çykýar. Mundan başga-da, köplenç bu keseliň alamatlary duýulmaýar, ýöne ol ýürek, böwrek, beyni ýaly möhüm organlara uly zyýan ýetirip bilerýär.

Täze Usullar we Öňüni Alyş Çäreleri

Lukmanlaryň, adamyň saglygyny goramak üçin üns berilmelidigini aýdýan täze ýörelgelere aşakdakylar degişlidir:

1. Iýmitiň Üpjünçiligi:
   Iýmitde duz mukdaryny azaltmak, miweler we gök önümleriň mukdaryny artdyrmak, beloklar we ýaglar bilen iýmitiň mukdaryny çäklendirmek ýaly çäreler keseliň öňüni almakda esasy görkezijidir.

2. Bedeniň hereketi we Sport:
   Sagdyn durmuş üçin bedeniň hereketi aýratyn ähmiýetli. Her gün 30 minutlyk sport, gezelenç ýa-da beýleki beden hereketleri, gipertoniýanyň ýüze çykmagynyň öňüni alyp biler. Bedeniň agramyny sazlamak, gipertoniýanyň öňüni almak üçin möhüm çäreleriň biridir.

3. Stresden Gaçmak we Psihologik Rahatlyk:
   Stresli ýagdaýlar, gün-günden köp adamda gipertoniýanyň ýokary ýagdaýyny döretmäge sebäp bolýar. Meditasiýa, psihologik oýlanmalar, bu keseliň öňüni almak üçin maslahatlar hökmünde görkezilýär.

4. Zyýanly Endikler:
   Çilim çekmek we alkogolly içgileri içmek ýaly zyýanly endikler, gipertoniýa üçin uly howp döredýär. Bu endiklerden saklanmak, sagdyn ýaşamak üçin esasy düzgünleriň biridir.

Öňüni Alyş Çäreleriniň Ýerine Yetirilmegi

Sagdyn durmuşyň dürli ugurlary, yzygiderli gözegçilik we öňüni alyş çäreleri, arterial gipertoniýanyň öňüni almakda uly ähmiýete eýedir. Arterial gipertoniýanyň öňüni almakda sagdyn iýmitlenmek, zyýanly endiklerden daşda durmak, sport bilen meşgullanmak we psihologik rahatlygy saklamak bilen mümkindir. Adamlaryň her biriniň bu ulgamda saglyk ýagdaýyny yzgyderli gözegçilikde saklamagy, gipertoniýanyň öňüni almakda möhüm ädimdir.