Tudananyň ynsan saglygyna peýdalary: Witaminleriň we minerallaryň tebigy çeşmesi
Halk arasynda uly höwes bilen iýilýän, aýratyn-da çagalaryň iň söýgüli miweleriniň biri bolan tudana diňe bir özüniň özboluşly süýji tagamy bilen çäklenmän, eýsem adam saglygyna ýetirýän köptaraply dermanlyk peýdalary bilen hem aýratyn tapawutlanýar.
Gündelik durmuşymyzda dürli şerbetleri, mürebbeleri we şireleri taýýarlamakda giňden ulanylýan tudana, düzümindäki baý ýokumlar hem-de minerallar taýdan iň peýdaly miweleriň hataryna girýär. Ylmy barlaglar we halk lukmançylygy bu ajaýyp miýweniň düzüminde glýukoza, fruktoza, organiki kislotalar, efir ýagy, karotin, şeýle hem C, E, K, PP witaminleriniň we B witaminler toplumynyň bardygyny subut edýär. Bulardan başga-da, tudana bedeniň kadaly işlemegi üçin zerur bolan kalsiý, natriý, magniý, fosfor, kaliý, sink we mis ýaly gymmatly mikroelementlere örän baýdyr.
Miwäniň görnüşlerine we böleklerine görä dermanlyk häsiýetleri aşakdaky ýaly tapawutlanýar:
- Gara tudana: Gara tuduň miwesinde ýokarda agzalan maddalardan başga-da, gan azlygynyň (anemiýanyň) öňüni almakda we ganyň düzümindäki gemoglobini ýokarlandyrmakda uly ähmiýeti bolan demir maddasy köp mukdarda saklanýar. Onuň ýapragynda bolsa lukmançylykda giňden ulanylýan tutin glikozidi bar.
- Ak tudana: Ak tuduň baldagynyň gabygyndan we kökünden alynýan tebigy suwuklyk (göwher) dermanlyk serişdesi hökmünde peýdalanylyp, ol üsgülewük, demgysma (astma) we garaguş kesellerini (epilepsiýa) bejermekde netijeli kömek edýär. Şeýle-de, bu serişde bedenden artykmaç suwuklyklary çykarmakda (buşukdyryjy) we dem alyş ýollaryny arassalamakda (gakylyk goparyjy) halk lukmançylygynda giňden ulanylýar.
Netijede, paslyna görä tudanany yzygiderli we mukdaryna görä iýmek, bedeniň durnuklylygyny, immun ulgamyny berkidip, birnäçe keselleriň öňüni almaga ýardam berýär.
