Malaýziýanyň energetika kompaniýasy PETRONAS-yň Türkmenistanda alyp barýan işine 30 ýyl doldy. 1996-njy ýylda Hazar deňziniň türkmen bölegindäki I deňiz blogy boýunça Önümi paýlaşmak hakynda Ylalaşyga gol çekilmegi bilen başlanan hyzmatdaşlyk geologiýa-gözleg işlerinden başlap, deňizdäki önümçilik desgalaryny, kenarýaka infrastrukturasyny we gazy gaýtadan işleýän kuwwatlyklary öz içine alýan toplumlaýyn energetika ulgamyna çenli ösdi. Bu barada «Türkmenistan: Altyn asyr» elektron gazeti habar berýär.

Hazar deňzindäki taslamalaryň ösüşi

PETRONAS-yň Türkmenistandaky işiniň möhüm tapgyrlary 1998-nji ýylda «Magtymguly» gaz käniniň, 1999-njy ýylda bolsa «Diýarbekir» nebit käniniň açylmagy bilen baglanyşyklydyr. «Diýarbekir» käninde senagat möçberindäki önümçilik 2006-njy ýylda başlandy.

Soňky üç onýyllygyň dowamynda taslamanyň çäklerinde döwrebap gazyp alyş, ulag we gaýtadan işlemek infrastrukturasynyň düýbi tutuldy. Onuň esasy desgalaryna deňizdäki önümçilik platformalary, kenarýaka gaz terminaly hem-de Gyýanly şäherçesinde ýerleşýän gaz gaýtadan işleýän zawod girýär.

Häzirki wagtda I deňiz blogundaky işler ösüşiň täze tapgyryna gadam basýar. «PETRONAS Carigali (Turkmenistan) Sdn Bhd» kompaniýasynyň baş direktory Ismadi bin Ismailiň bellemegine görä, indi esasy üns täze infrastruktura döretmek bilen bir hatarda, ozal gurlan desgalaryň netijeliligini ýokarlandyrmaga we bar bolan aktiwleriň mümkinçiliklerinden has doly peýdalanmaga gönükdirilýär.

Sanlylaşdyrma we önümçiligiň netijeliligi

Ýakyn ýyllar üçin kesgitlenen strategik ugurlaryň hatarynda önümçilik howpsuzlygyny üpjün etmek, sanly tehnologiýalary ornaşdyrmak, uglerod yzyny azaltmak we nebitgaz känleriniň ulanyş möhletini uzaltmak bar.

2024-nji ýylda kompaniýa deňizdäki önümçilik işlerinde awtomatlaşdyrma we öňünden seljerme tehnologiýalaryny ornaşdyrmagy göz öňünde tutýan bäş ýyllyk Tehnologik ýol kartasyny hödürledi. Bu çäreler önümçilik proseslerini kämilleşdirmäge we bar bolan önümçilik kuwwatlyklaryndan has netijeli peýdalanmaga gönükdirilendir.

Milli hünärmenleri taýýarlamak

PETRONAS bilen Türkmenistanyň arasyndaky hyzmatdaşlygyň möhüm ugurlarynyň biri hem ýerli hünärmenleriň hünär derejesini ýokarlandyrmak we milli adam maýasyny ösdürmek bolup durýar.

Kompaniýanyň maglumatlaryna görä, häzirki wagtda Türkmenistanyň raýatlary onuň işgärleriniň takmynan 90 göterimini düzýär. Ýerli hünärmenleriň 1 müň 100-den gowragy hünär derejesini ýokarlandyrmak maksatnamalaryna gatnaşdy.

Mundan başga-da, Türkmenistanyň 188 talyby Malaýziýadaky PETRONAS Tehnologiýa uniwersitetinde bilim aldy, 235 hünärmen bolsa INSTEP institutynda tehniki taýýarlyk okuwlaryndan geçdi.

Gyýanly şäherçesinde «Water for Life» başlangyjy, takyk ylymlar boýunça bilim taslamalary we daşky gurşawy goramaga gönükdirilen maksatnamalar hem durmuşa geçirilýär. Bu işler kompaniýanyň ýerli jemgyýetler bilen hyzmatdaşlygyny ösdürmäge gönükdirilendir.

Täze hyzmatdaşlar we uzak möhletli meýilnamalar

Köp ýyllaryň dowamynda kemala gelen hyzmatdaşlyk tejribesi we özara ynanyşmak PETRONAS-yň Türkmenistandaky işiniň ösdürilmeginde möhüm orun eýeleýär. Habarda I deňiz blogy boýunça Önümi paýlaşmak hakynda täze Ylalaşyga gol çekilendigi, şeýle hem Birleşen Arap Emirlikleriniň ADNOC kompaniýasy ýaly täze strategik hyzmatdaşlaryň Hazar deňzindäki taslamalara çekilendigi bellenilýär.

PETRONAS-yň Türkmenistanda alyp barýan işiniň 30 ýyllyk tejribesi Hazar deňziniň türkmen bölegindäki nebitgaz taslamalarynyň ösdürilmeginde, önümçilik infrastrukturasynyň kämilleşdirilmeginde we milli hünärmenleriň taýýarlanylmagynda möhüm tapgyr bolup durýar. Kompaniýanyň geljekki meýilnamalary bolsa bar bolan aktiwleriň netijeliligini ýokarlandyrmaga, sanly tehnologiýalary giňden ulanmaga we önümçiligiň ekologiýa taýdan durnuklylygyny güýçlendirmäge gönükdirilýär.