Awstriýanyň Ýaşyl köli: Ýylda iki gezek keşbini üýtgedýän tebigy gudrat
Dünýäde 304 milliondan gowrak köl bar, ýöne olaryň hiç biri Awstriýanyň Ştiriýa welaýatyndaky Ýaşyl köl (Grüner See) ýaly geň galdyryjy däl bolsa gerek. Alp daglarynyň goýnunda gizlenen bu täsin ýer, her pasylda özgermegi bilen tebigatyň jadyly güýjüni görkezýär.
Ýaz paslynyň gelmegi bilen Alp daglarynyň çür depelerindäki garlar eräp başlaýar. Kristal ýaly dury suw dag gerişlerinden aşak süzülip, jülgedäki seýilgähi doldurýar. Netijede, adaty bir dynç alyş meýdançasy 12 metr çuňlukdaky ajaýyp bir köle öwrülýär.
Bu wagt kölüň içinde täsin pursatlary görüp bolýar:
- Suwasty oturgyçlar: Adaty wagty adamlaryň dynç alýan oturgyçlary suwuň aşagynda galýar.
- Ýaşyl otlar we güller: Kölüň ady hem hut şu sebäpden — suwuň aşagynda galan gür otlaryň we ösümlikleriň dury suwda berýän zümerret ýaşyl reňki sebäpli "Ýaşyl köl" diýlip atlandyrylýar.
- Meýdanyň giňemegi: 2 müň inedördül metrlik seýilgäh, "suwuň basmagy" netijesinde 4 müň inedördül metre çenli ulalýar.
Tomus paslynyň ahyrlaryna suw kem-kemden çekilip başlaýar. Güýzde bolsa köl ýene-de adaty seýilgähe öwrülip, syýahatçylar üçin pyýada ýörelge ýollary, basgançaklar we aýmançalar gaýtadan peýda bolýar. Gyşyň aýazynda kölüň galan ujypsyzja suwy (1-2 metr) doňup, buz meýdançasyny emele getirýär.
Her ýyl dünýäniň dürli künjeklerinden müňlerçe fotosuratçy we dalwaçy (daýwer) bu ýere gelýär. Suwuň aşagyndaky agaçlaryň, oturgyçlaryň we geçelgeleriň arasynda ýüzmek, edil başga bir dünýä düşen ýaly täsir galdyrýar. Tebigatyň bu gaýtalanmajak oýny — ýazyň gelmegi bilen suwasty jennede, güýzüň gelmegi bilen bolsa dag etegindäki seýilgähe öwrülmegi — Ýaşyl köli dünýäniň iň özüne çekiji künjekleriniň birine öwürýär.
